Tourism Logistics - โลจิสติกส์สำหรับการท่องเที่ยว

Home ตำราเรียน เศรษฐมิติ ข้อขัดแย้งระหว่างสถิติ เศรษฐมิติ และ Simulation
Welcome


Tourism
Logistics



CMSE
Conference



Journal EEQEL




คลังหนังสือ
Komsan
Suriya



















ข้อขัดแย้งระหว่างสถิติ เศรษฐมิติ และ Simulation Print E-mail

คมสัน  สุริยะ
28  กรกฎาคม 2552



หลายคนตั้งคำถามว่า เศรษฐมิติ เป็นวิชาที่แตะต้องไม่ได้  เพราะเป็นเลิศที่สุด  ใช่หรือไม่


คำตอบคือ  "ไม่ใช่"  

ในสังคมที่ผมอยู่มีคนมาจากหลาย ๆ สาขาวิชา (Interdisciplinary)  ทำให้ได้ฟังข้อโต้แย้งระหว่างวิธีการเชิงปริมาณแบบต่าง ๆ อยู่เป็นประจำ  ซึ่งจะได้นำมาเสนอในบทความนี้



เรื่องที่นักสถิติไม่ชอบเศรษฐมิติ

1.  ข้อมูลได้มาจากสิ่งแวดล้อมที่ไม่คงที่
2.  ถึงจะใช้  regression  แต่ก็หาสิ่งที่เรียกว่า Power ไม่ได้  ส่งผลให้ไม่สามารถสุ่มตัวอย่างได้ด้วยสูตรที่ยอมรับได้
3.  สมการ Regression จะรันได้อย่างไรในเมื่อไม่สามารถควบคุมตัวแปรอีกตัวหนึ่งให้คงที่ได้  แล้วจะคำนวณ Partial derivative ได้ยังไง
4.  วิธีการที่เรียกว่า  Instrumental Variable   รับไม่ได้  ไม่มีเหตุและผลพอที่จะใช้ตัวแปรเหล่านั้น
5.  ทำงานได้เฉพาะภายใต้ข้อสมมติพื้นฐาน (Assumptions)  และที่แย่กว่านั้นคือสมมติที่ตั้งขึ้นนั้นล้วนแต่ไม่เป็นจริง
6.  อนุโลมให้ใช้ค่า Significance ที่ 0.10  ทำให้ทำนายอะไร ๆ ก็ผิดตลอด
7.  ถึงจะพัฒนาวิธีใหม่ ๆ ออกมาเรื่อย ๆ แต่ก็อยู่บนพื้นฐานของข้อสมมติที่ไม่เป็นจริงทั้งนั้น  ดังนั้นถึงใช้ไปก็ไม่ได้ความรู้ที่ถูกต้องออกมา


เรื่องที่นักเศรษฐมิติไม่ชอบสถิติ

1.  ข้อมูลทางเศรษฐกิจถ้าปลูกได้เหมือนถั่วฝักยาวก็ดีสิ  ให้แปลงหนึ่งเป็นคอนโทรล อีกแปลงใส่ปุ๋ย  งั้นเร๊อะ
      อย่างน้อยเราก็มีวิธีการจัดการกับข้อมูลที่ได้มาจากสิ่งแวดล้อมที่ไม่คงที่  ถ้าไม่ทำอย่างนี้  สถิติจะมีทางออกให้ไม๊
2.  เราก็มีสูตรการหาจำนวนตัวอย่างของเราเอง  พวกสถิติจะเอาด้วยหรือไม่เอาด้วยก็ไม่เห็นจะแปลก
     อีกอย่าง  วิธีหา Power ของทางสถิติใช้ได้กับ Regression ที่มีตัวแปร X ได้ไม่เกิน 2 ตัว  สุดแสนจะจำกัด
3.  เราทำงานภายใต้ข้อสมมติของเราก็ยังดีกว่าทำงานไม่ได้เลย   เราทดสอบสมมติฐานพื้นฐานแล้ว  ถ้ามีปัญหาเราก็มีวิธีแก้
4.  ข้อมูลทางสังคมศาสตร์มันจะออกมาเป๊ะ ๆ ให้ Significance ที่ 0.05 เร๊อะ  ถ้าเป็นอย่างนั้นเราก็คงไม่เห็นอะไร Significant ทั้งนั้น
5.  พวกสถิติเคร่งครัดในเรื่องไม่เป็นเรื่องจนทำอะไรไม่ได้  
      แน่จริงยกเลิกการคำนวณ GPA  สิ  ถ้าคิดว่าหาค่าเฉลี่ยของตัวแปร Ordinal ไม่ได้  
6.   สถิติมีแต่วิธีการโบราณเก่าเก็บคร่ำครึ  มีแต่ ANOVA, Chi-square  พัฒนาไปทางไหนไม่ได้ไกลเหมือนเศรษฐมิติ อย่ามาพูดดีกว่า


เรื่องที่นักเศรษฐมิติไม่ชอบ Simulation

1.  พารามิเตอร์สมมติเอาทั้งหมด  อ้างว่าหามาได้จาก Literature review  แล้วมันเป็นสิ่งแวดล้อมเดียวกันที่ไหน
     สู้เศรษฐมิติไม่ได้  เก็บข้อมูลจากภาคสนาม  แล้วประมาณค่าพารามิเตอร์ออกมา  ดูเป็นจริงกว่าเยอะ
2.  ดีแต่ทำ Sensitivity analysis  เสียเวลา ไม่ตรงเป้า  เปลืองแรง  สู้เศรษฐมิติไม่ได้ โป้งเดียวจอด
3.  ผลพยากรณ์ออกมาไม่มีทางบอกได้ว่าผิดหรือถูก
4.  ไม่ชอบเปิดเผยโครงสร้างการทำงานภายในให้ดู  ชอบอ้างว่ามีจำนวนมาก  และซับซ้อน
5.  โปรแกรม GAMS หรือ Matlab  ไม่เห็นเจ๋งเหมือน Stata 
6.  เป็น Art มากกว่าเป็น Science  ไม่มีการพิสูจน์ที่สวยงานเหมือนเศรษฐมิติ
7.  การทำนายอะไรออกมาไม่ดูบริบทแวดล้อม  ไม่สนใจ Uncertainty  ทำให้ผลที่ออกมาเอาไปใช้อะไรไม่ได้
8.  ไม่มีวิธีจัดการกับ error term 
9.  รู้ได้อย่างไรว่าค่าพารามิเตอร์ในแต่ละสมการจะเป็น True parameter


เรื่องที่นัก Simulation ไม่ชอบเศรษฐมิติ
 
1.  เศรษฐมิติทำได้เฉพาะจุด  เป็น Partial equilibrium  เวลาจะทำให้เป็น General equilibrium จะทำไงถ้าไม่ใช้ Simulation
2.  การพยากรณ์ไปข้างหน้า ของเศรษฐมิติเองก็บอกไม่ได้เหมือนกันว่าจะถูกหรือผิด  มีใครทำนายถูก 100%  เหรอ 
     ถ้าทำได้ก็รวยแล้ว  ก็คงไม่ต้องมานั่งเถียงกันอย่างนี้แล้ว
3.  จะทำอย่างไรถ้าขาดข้อมูลภาคสนามบางเรื่อง และเก็บข้อมูลไม่ได้ในเวลานั้น เช่น ข้อมูลที่ต้องรอสองช่วงเวลา  (Panel data)  
     จะให้รอเหรอ  หรือว่าจะยอมให้สมมติเข้าใส่อย่างมีหลักการ  แล้วทำ Sensitivity analysis สำหรับทางเลือกอื่น ๆ ดู
4.  โครงสร้างเปิดเผยได้อยู่แล้ว  ไม่ยอมมาดูเอง  ถึงดูจะรู้เรื่องหรือเปล่าก็ไม่รู้  ใครจะมานั่งอธิบายให้ฟังทีละสมการ มีเป็นพัน ๆ สมการนะจ๊ะ
5.  แน่จริงก็เขียน Stata ให้ solve ระบบสมการให้ได้เหมือน GAMS หรือ  Matlab สิ
6.  ก็ไม่จำเป็นต้องพิสูจน์  ผลการพยากรณ์เป็นเครื่องพิสูจน์   (ไม่ Validation  แต่  Evaluation เอาทีหลัง)
7.  ใครกันแน่ที่ไม่ดูบริบทแวดล้อม  Partial equilibrium นี่เรียกว่าดูบริบทแวดล้อมแล้วเหรอ  แล้วทำราวกับว่าเศรษฐมิติทำอะไรกับ Uncertainty ได้มากนัก  ใครจะไปรู้ว่า Uncertainty ในอนาคตจะมีอะไรเกิดขึ้น  มีอยู่ครั้งหนึ่งมีคนถามคุณอานันท์ ปันยารชุน ว่า ท่านอุตส่าห์ร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ออกมาแล้ว  แต่หากมีการรัฐประหารฉีกรัฐธรรมนูญนั้นท่านจะทำอย่างไร  คุณอานันท์ยิ้มแล้วตอบว่า  "ผมหวังว่าจะไม่เกิดเหตุการณ์เช่นนั้น"  จบ
8.  ใน Simulation  ไม่มี error  term  ทำไมต้องมีวิธีจัดการ 
9.  ย้อนกลับมาตีเรื่องเดิมอีกแล้ว  เราสมมติว่าทุกสมการคือ True parameter  ถ้าหาได้จากข้อมูลจริงก็คงหาออกมาแล้ว
     ก็เหมือนเดิมว่าถ้าติดขัดที่ไม่มีข้อมูลจะให้ทำอย่างไร   รอ  เลิก หรือสมมติเอาก่อน   ถ้าโครงการไม่เสร็จจะรับได้ไหม



ถึงแม้ว่าทั้งสามสาขาจะทะเลาะกันได้ทั้งวันทั้งคืน  แต่ก็ยังร่วมงานกันได้
โดยนักสร้าง Simulation พยายามใช้ True parameter  อันได้จากการประมาณค่าด้วยเศรษฐมิติเท่าที่จะมีข้อมูลเอื้อ
นอกจากนั้นยังใช้  Logit model สำหรับการตัดสินใจเลือกของ Agent ในการ Simulation (Agent-based Simulation)
ส่วนค่าพารามิเตอร์ที่ยังไม่มีเพราะไม่มีข้อมูลนั้นก็สมมติใส่ไปก่อน    ถ้านักเศรษฐมิติมีเวลาก็ค่อยไปเก็บข้อมูลจริงมาอีกที
ส่วนนักเศรษฐมิติก็ชอบมาดูเวลาที่รัน Simulation  เพราะมันได้เห็นภาพของ General equilibrium และเร้าใจดี
ค่าพยากรณ์ต่าง ๆ ที่ออกมาจากการพยากรณ์จะผ่านการทำ Sensitivity analysis และรายงานออกมาเป็นช่วงความเชื่อมั่นในแบบที่นักสถิติยอมรับได้


เมื่อทำงานเสร็จ  ทั้งสามฝ่ายก็ตั้งหน้าตั้งตาอวดว่าวิชาของตนดีกว่าฝ่ายอื่นต่อไป  รอจนกว่าจะมีงานใหม่ที่จะได้กลับมาร่วมงานกันอีกครั้ง




สถิติ  เศรษฐมิติ  และ Simulation 
จึงเหมือนเครื่องดนตรีสามแบบ


เปียโน  ไวโอลิน  และเชลโล
ต่างก็มีความไพเราะของตัวเอง
แต่ก็มีข้อจำกัดในสิ่งที่ตัวเองทำไม่ได้
หากเล่นด้วยกันได้ก็จะเป็นดนตรีที่ประสานเข้ากันได้เป็นอย่างดี


มีคนสอนผมว่า การเล่นดนตรีต้องใช้หูฟังเสียงเครื่องดนตรีของคนอื่นด้วย
การฟัง  ก่อให้เกิดการยอมรับกัน และการสร้างเพื่อน
นอกเสียจากว่า ใครจะมีอีโก้แรงจัด  จนเล่นด้วยกันกับคนอื่นไม่ได้
ทำให้ไม่ยอมฟัง  และในที่สุดก็ไม่มีเพื่อน  ก็เป็นคนที่น่าสงสาร







Link ที่เกี่ยวข้อง

 

 

เกี่ยวกับลิขสิทธิ์เนื้อหาในเว็บไซต์ิ์

ผู้เขียนไม่หวงห้ามที่ท่านจะคัดลอกบทความ บนเว็บไซต์นี้ไปใช้ในรายงานของท่าน  

แต่ขอความกรุณาเพื่อนนักวิชาการ เพื่อนผู้ทำเว็ปไซต์ 
น้อง ๆ นักเรียน นักศึกษา ทุกท่าน 
ได้โปรดเขียนอ้างอิงในรายงานของท่านตามหลักสากล

การไม่เขียนอ้างอิงดังกล่าวถือว่าละเมิดลิขสิทธิ์
และมีความผิดตามกฎหมาย  
 
 ขอขอบคุณทุกท่านมากครับ